دانشجو: معصومه اسکندری
استاد راهنما: حجتالاسلام دکتر محمدرضا بنیانی
استاد مشاور:
استاد داور: حجتالاسلام دکتر حجتالله صفری
سال: 1404
رشته: مشاوره خانواده
اختلال کمبود توجه-بیشفعالی (ADHD) یکی از شایعترین اختلالات عصبی-رشدی دوران کودکی است که با چالشهای زیادی برای مادران، همراه است. هدف پژوهش حاضر تدوین بسته آموزشی تابآوری با رویکرد اسلامی برای مادران کودکان مبتلا به ADHD و بررسی امکانسنجی آن بود. ابتدا منابع اسلامی مرتبط با تاب آوری جمع آوری شد. بدین منظور کلیدواژههای صبر و حلم در نرم افزار جامع الاحادیث با محدود کردن منابع جستجو به منابع الف و ب جستجو شد. همچنین احادیث کتاب حکمت نامه کودک مرور شد و روایات مرتبط با هدف پژوهش انتخاب شدند. مولفه ها، اهداف و تکنیک های مرتبط با تاب آوری جمع آوری شده برای بررسی روایی محتوایی به 8 کارشناس اسلام و روانشناسی ارائه و بسته آموزشی تاب آوری نهایی شد. سپس از میان مادرانی که با شکایت بیشفعالی کودک به یکی از مراکز مشاوره شهر قم مراجعه کردند، و بیش فعالی کودک به تأیید مشاور متخصص رسیده بود و در گروه الف آزمون CSI4 نمره بیش از 6 کسب کردند، 5 نفر برای شرکت در پژوهش دعوت شدند که 3 نفر قبول کردند و پرسشنامه ها را تکمیل و در جلسات فردی شرکت کردند. در بخش کمّی از گروه الف پرسشنامه csi و پرسشنامه تاب آوری کونور و دیویدسون استفاده شد. در پیش آزمون دوبار، در حین مداخله، چهار بار و پس از مداخله دوبار، آزمون تاب آوری اجرا و داده ها تحلیل شد. یافته های پژوهش نشان داد که اهداف بسته تاب آوری مادر با رویکرد اسلامی عبارتند از: احساس معنا و هدفمندی، احساس نزدیکی به خدا، احساس ارزشمندی، مثبت نگری، خودتنظیمی شناختی، انعطاف پذیری، احساس توانمندی، خودتنظیمی هیجانی، تجربه های معنوی، رفتارهای موثر، حمایت اطرافیان وتوکل، که در 14 جلسه برگزار می شوند. در بخش امکان سنجی، تحلیل داده ها نشان داد که بسته تاب آوری با رویکرد اسلامی موثر است. با توجّه به یافته های پژوهش پیشنهاد می شود در پژوهش های آینده بسته تاب آوری با رویکرد اسلامی برای مادران دارای کودک بیش فعال بصورت گروهی اجرا شود و اثربخشی آن با بسته تاب آوری کلاسیک مقایسه شود.
